خبرگزاری آریا - نام چاه 147 رگ سفید ظهر هفتم آبان 1396 با یکی از حوادث تلخ صنعت نفت ایران پیوند خورد، وقتی دستگاه حفاری 95 فتح در موقعیت این چاه دچار انفجار و آتش‌سوزی شد و فرزاد ارزانی و محمد سلیمی، دو تن از کارکنان شرکت ملی حفاری ایران (حفار و دکل‌بان)، جان خود را از دست دادند.
، شعله‌های چاه 147 تا 70 متر بالا می‌رفت و دود و حرارت آن تا شعاع 500 متری، هوا را غیرقابل‌تنفس کرده بود. هیچ تجهیزی اجازه نزدیک شدن به چاه را نداشت.
حادثه هفتم آبان 1396 با مخاطره‌های محیطی فراوانی از جمله آلودگی گاز H2S، تشعشعات حرارتی، آلودگی صوتی و افزایش شدید دما همراه بود. دما در شعاع 30 متری دهانه چاه به 700 درجه سلسیوس رسیده بود و آلودگی صوتی که در حال عادی برای هشت ساعت کار 80 دسی‌بل است، در شعاع 30 متری به 180 دسی‌بل افزایش یافته بود. تاثیرگذاری شرایط محیطی فوران بر ضربان قلب و فشار خون کارکنان به‌دلیل ارتعاشات بالای ناشی از سرعت زیاد گاز را هم باید به این مخاطره‌ها اضافه کرد.
میدان نفتی رگ سفید در جنوب غربی کشور و 150 کیلومتری شرق اهواز و نزدیکی بندر دیلم یکی از میدان‌های بزرگ نفتی است که از اطراف در میان میدان‌های نفتی بی‌بی‌حکیمه (در جنوب شرق)، پازنان (در شمال شرق)، رامشیر (در شمال غرب)، زاغه- هندیجان- بهرگانسر و تنگو (در جنوب غرب) محصور شده است. مخزن آسماری این میدان در سال 1343 کشف و تولید از آن از سال 1345 آغاز شد. بهره‌برداری از بخش غربی میدان (رگ سفید-١) از سوی شرکت بهره‌برداری نفت و گاز آغاجاری و بهره‌برداری از بخش شرقی میدان (رگ سفید-2) از سوی شرکت بهره‌برداری نفت و گاز گچساران انجام می‌شود.
در پی این حادثه، کمیته مقابله با شرایط اضطراری و ستاد مهار چاه در سایت رگ سفید ایجاد و گروه‌های مجهز پزشکی و امداد و نجات در رگ سفید به دنبال این حادثه، مستقر شدند.
طراحی و ساخت جاده‌های دسترسی، ساخت دو استخر برای ذخیره آب در مجموع با ظرفیت حدود 200 هزار بشکه، ایجاد مسیر دسترسی به ضلع غربی محل چاه برای تخلیه و پاکسازی محوطه چاه، ایجاد خطوط آبرسانی مناسب برای تغذیه و ذخیره‌سازی آب در استخر برای خنک‌سازی گروه عملیات مهار فوران چاه در دستور کار قرار گرفت.
استقرار و چیدمان ماشین‌آلات، ادوات و خطوط و چندراهه‌های سیستم خنک‌کننده، نصب Header پناهگاه‌های اطفا حریق و سیستم خنک‌کننده مسیرهای عملیاتی مهار چاه، آماده‌سازی دو دستگاه اتی‌واگن برای پاکسازی مسیر دستیابی به دهانه چاه، طراحی و ساخت 9 مدل استینگر با ابعاد متفاوت برای سناریوهای مختلف و آماده سازی دو دستگاه اتی واگن مجهز به استینگر، محوطه‌سازی و تامین و انتقال مخازن سیال مخصوص کشتن چاه، استقرار دو دستگاه blender و هشت دستگاه پمپ سیمان‌زنی، تامین دستگاه‌های کشنده، بولدوزرها، لودرها و تریلرهای لازم و پاکسازی محوطه چاه از دیگر اقدام‌هایی بود که در عملیات مهار فوران از سطح اجرایی شد.
برای انجام عملیات نصب استینگر روی چاه، 9 مدل استینگر (14 مرحله حمله به دهانه چاه) طراحی و ساخته شده و طراحی و ساخت سیستم مسدود کننده ابداعی پیستونی با همکاری بخش خصوصی برای نخستین بار ( 3 مرحله حمله به دهانه چاه) انجام شد. در این میان، کج بودن شیرهای فوران‌گیر حدود 30 درجه نسبت به قائم، نیمه‌بسته بودن رمز برشی و نبود امکان دستیابی به T.H.S و نبود ثبات مجموعه سرچاهی (Well Head) در اثر واژگونی و تخریب آوار سازه و زیرسازه روی آن از عوامل موفق نبودن روش Top Kill در رگ سفید به شمار می‌رود.
مهار از عمق با انجام اقدام‌هایی از جمله آماده‌سازی محل چاه‌های امدادی به موازات اقدام‌های پاکسازی اطراف چاه در حال فوران، انتقال و برپایی دو دستگاه حفاری در موقعیت عملیاتی چاه رگ سفید روی موقعیت‌های A و C، آغاز و ادامه حفاری چاه عمودی بوسیله دستگاه 93 فتح تا عمق 2310 متری و راندن جداری در پوش سنگ، آغاز و ادامه حفاری چاه جهت‌دار توسط دستگاه 94 فتح، ورود به مخزن آسماری از 2332 متر تا 2342 متری از چاه محل دستگاه 93 فتح و برقراری ارتباط با چاه هدف دنبال شد و پمپاژ 130 بشکه‌ای آب در هر دقیقه توسط پمپ‌های فشار قوی از طریق چاه امدادی C تا مهار کامل فوران چاه 147 ادامه یافت.
در این عملیات، برای نخستین بار موقعیت چاه طی 14 روز ساخته شد؛ این در حالی است که ساخت موقعیت استقرار دکل حفاری و حفاری چاه در مناطق نفت‌خیز جنوب به‌طور میانگین پنج ماه زمان می‌برد. همچنین برای نخستین بار، فرایند حمل، برپایی و Spud دکل در 10 روز انجام شد که در حالت عادی به 2 تا 3 برابر این مدت، زمان لازم بود. مهمتر از همه آنکه چاه موقعیت C در 34 روز به نقطه مورد نظر رسید و به قدری طراحی متخصصان مهندسی حفاری و زمین‌شناسی دقیق بود که درست در همان محل پیش‌بینی شده، چاه به نقطه هدف برخورد کرد. دکل 95 فتح که پیش از حادثه روی چاه 147 مشغول حفاری بود، برای رسیدن به همین نقطه حدود 90 روز در حال حفاری بود.
مهار چاه 147 رگ سفید 58 روز به طول انجامید که 35 روز آن پس از spud دکل 93 فتح بود و از این نظر رکورد بسیار خوبی ثبت شد. پس از برداشتن فوران‌گیرها و نصب تجهیزات سرچاهی نیز با پمپاژ سیمان در حجم مناسب، چاه ایمن‌سازی و متروک شد و چاه‌های 147C و 147B عملیاتی و تولیدی شدند.
فوران چاه 147 میدان رگ سفید پس از 58 روز تلاش طاقت‌فرسا، ساعت 20 و 45 دقیقه پنجم دی‌ماه سال 96 فروکش کرد.